 ELEKTROENERGETIKA |
VESTI FIRME |
BAZA EE EE BLOG |
DOGAĐAJI FAKULTETI |
KNJIGE ČASOPISI |
POSLOVI LINKOVI |
SISTEMI ISTORIJAT |
  |  |
 |
| VESTI BALKAN
< PRETHODNA
SLEDEĆA >
27 Jun 2014 - energetikars EPBiH: U 2013. ostvarena rekordna proizvodnja 20 Jun 2014 - energyobserver VLADA FBIH USVOJILA AKCIONI PLAN ZA OIE 20 Jun 2014 - energyobserver DA LI ĆE STRUJA U MAKEDONIJI IMATI NOVU CENU ? 17 Jun 2014 - energetikanet Rosatom nudi Hrvatskoj nuklearnu elektranu 17 Jun 2014 - energetikars RS: rekonstrukcije hidroelektrane Mesići 17 Jun 2014 - energetikanet I Bugarska smanjuje poticaje za obnovljive izvore 12 Jun 2014 - energyobserver CG: PODSTICANJE PROIZVODNJE EL. ENERGIJE IZ OIE
< PRETHODNA EEEEEE
SLEDEĆA >
Prikaz 1247 do 1253 od ukupno 3961 vesti Balkan 
|
12 Jun 2014 - energyobserver - CG: PODSTICANJE PROIZVODNJE EL. ENERGIJE IZ OIE Podsticanje proizvodnje električne energije iz objekata koji imaju status povlašćenog proizvođača u Crnoj Gori počelo je zvanično prvog maja ove godine.Ovom trenutku prethodile su višegodišnje aktivnosti na izradi propisa Vlade Crne Gore,dokumenata Regulatorne agencije za energetiku(REGAGEN) i Crnogorskog operatora tržišta električne energije(COTEE). Zakon o energetici iz 2010. godine,u članovima 20. i 21.kao i Tržišna pravila u poglavlju VIII,odredili su sve detalje o podsticanju proizvodnje električne energije iz obnovljivih izvora energije,kao i prava i obaveze povlašćenih proizvođača,krajnjih kupaca, snabdjevača kao i Vlade Crne Gore, Operatora tržišta i mrežnih operatora. U maju 2011.godine Vlada Crne Gore je usvojila ,,Pravilnik o vrstama i klasifikaciji postrojenja za proizvodnju energije iz obnovljivih izvora i visokoefikasne kogeneracije,a odmah nakon tog dokumenta,u julu iste godine, usvojena je ,,Uredba o načinu sticanja statusa i ostvarivanja prava povlašćenog proizvođača”,da bi napokon, u septembru 2011.godinebila usvojena i ,,Uredba o tarifnom sistemu za utvrđivanje podsticajne cijene električne energije iz obnovljivih izvora energije i visokoefikasne kogeneracije”.Od jeseni 2011.godine pa do januara ove godine čekalo se na donošenje ,,Uredbe o naknadi za podsticanje prizvodnje električne energije iz obnovljivih izvora i kogeneracije” i konačno u aprilu ove godine usvojen je ,,Pravilnik o visini naknade za podsticanje proizvodnje električne energije iz obnovljivih izvora i kogeneracijeu 2014. godini”.Vlada Crne Gore je,donošenjem ovih pet propisa, ispunila svoju obavezu iz člana 21.stav (5), Zakona o energetici, a koja se odnosi na vrste i način podsticanja proizvodnje iz obnovljivih izvora energije i kogeneracije, način određivanja visine naknade za podsticanje proizvodnje električne energije iz obnovljivih izvora energije i kogeneracije, bliži način obračunavanja proporcionalnog udjela snabdjevača, kao i način raspodjele sredstava prikupljenih od naknada.Ukupna naknada koju plaća krajnji kupac električne energije kao dodatak na cijenu električne energije obračunava se množenjem visine naknade,koja je utvrđena pomenutim ,,Pravilnikom o visini naknade” i koja iznosi 0,00652 c€/kWh, sa izmjerenom potrošnjom aktivne električne energije koju je ostvario kupac u obračunskom periodu. Visinu naknade utvrđuje godišnje organ državne uprave nadležan za ove poslove.Dakle,ovo je način prikupljanja sredstva od svakog fakturisnog kWh-a (neto potrošnja) a koja služe za podmirivanje troškova nastalih od podsticanja proizvodnje električne energije iz objekata koji imaju status povlašćenog proizvođača kao i za troškove njihovog balansiranja.Ova procedura prikupljanja sredstava je precizno usklađena sa dva pomenuta propisa Vlade Crne Gore koji su usvojeni ove godine. Odmah nakon kompletiranjaovih propisa Vlade Crne Gore zaključen je prvi Ugovor o otkupu električne energije između, jedinog za sada povlašćenog proizvođača, Hidroenergije d.o.o.Berane i Crnogorskog operatora tržišta električne energije (COTEE), kojije počeo da važi od 01.05.2014.godine.Ukratko ćemo izložiti proceduru koju mora proći učesnik na tržištu koji želi da postane povlašćeni proizvođač. Budući proizvođač električne energije, koji je uzsva potrebna i uredna dokumenta,počeo i završio svoj proizvodni objekat,uspješno odradio probni rad i funkcionalna ispitivanja na osnovu odobrenja Uprave za inspekcijske poslove,obraća se Zahtjevom Regulatornoj agenciji za energetiku za dobijanje statusa povlašćenog proizvođača.Agencija nakon razmatranja Zahtjeva donosi Odluku o dodjeli statusa i upisuje učesnika u registar povlašćenih proizvođača. Povlašćenon proizvođaču se dodjeljuje oznaka kategorije i vrste postrojenja,saglasnostna podsticajnu cijenu po kojoj će biti otkupljena električna energija iz njegovog objekta i njena visina iznosa,datum dobijanjastatusa povlašćenog proizvođača u skladu sa Članom 78.Zakona o energetici.Ovaj registar je javan dokument i nalazi se na site-u Agencije.Prije upisa u ovaj Registar povlašćeni proizvođač bio je obavezan da se učlani na tržište električne energije kod COTEE-a,gdje mu se dodjeljuje tražena kategorijačlanstva ida sa istim energetskim subjektom zaključi,,Ugovor o definisanju uslova za zaključenje ugovora o otkupu električne energije”. Ovaj, nazovimo ga predugovor, daje investitoru garanciju da će njegova energija biti otkupljena nakon dobijanja statusa povlašćenog proizvođača i zaključenja Ugovora o otkupu električne energije.I napokon povlašćeni proizvođač, sa COTEE-om zaključuje,,Ugovor o otkupu električne energije”, kojim se definišu detalji kao što su: planirana godišnja proizvodnja, cijena električne energije,način mjerenjai očitavanje električne enegije, balansna odgovornost,plaćanje energije itd.Da bi se električna energija proizvedena od strane povlašćenih proizvođača razlikovala ,,po svom porijeklu” od ostale proizvedene električne energije, Regulatorna agencija je,takođe u skladu sa Zakonom i Tržišnim pravilima, uvela Registar garancija porijekla koji je postavljen na njihovomzvaničnom sajtu. Upisom u ovaj Registar zvanično se povlašćenom proizvođaču, u skladu sa Zakonom o energetici i Tržišnim pravilima, odobrava od strane Regulatora ostvareno pravo da električnu energiju proizvedenu u objektu koji ima status povlašćenog proizvođača prodaje po podsticajnoj cijeni.Povlašćeni proizvođač garancijom porijekla koju izdaje Regulator dokazuje kupcu(COTEE-u) ,,plemenito porijeklo” svoje energije. Treba napomenuti da je cijena kWh proizvedenog u objektima koji imaju status povlašćenog proizvođača jedina cijena električne energije koja nije u nadležnosti Regulatorne agencije za enegetiku.Cijenu ove energije određuje Vlada, jer je energija proizvedenaod strane povlašćenih proizvođača bitan segment Strategije razvoja energetike,cilj energetskog razvoja i dio nacionalnog cilja koji se ogleda u procentualnom učešću energije proizvedene iz obnovljivih izvora energije u odnosu na finalnu potrošnju energije.Ovaj nacionalni cilj Crna Gora jeprihvatila kao obavezuna 10. Ministarskom sastanku Energetske zajednice održanom 2012.godine. Jednostavno govoreći u Crnoj Gori se podsticanje proizvodnje električne energije od strane povlašćenih proizvođača odgleda kroz garantovanu cijenu i garantovan cjelokupan otkup električne energije,kao i nepostojanje obaveze balansiranja.Zakon je predvidio da cjelokupnu električnu energiju iz objekata koji imaju status povlašćenog proizvođača otkupljuje COTEE i plaća svakom proizvođaču po odgovarajućojpodsticajnoj cijeni, u skladu sa Uredbom o tarifnom sistemu.Ovu istu energiju COTEE prodaje snabdjevačima u procentualnoj količini i po cijeni koja je određena u Ugovoru COTEE-Snabdjevač,tj.srednjoj ponderisanoj cijeni za svakog snabdjevača. Sredstva od kojih snabdjevači plaćaju COTEE-u preuzetu el.energiju prikupljena su iz naknade za podsticanje proizvodnje električne energije iz obnovljivih izvora. Dva pomenuta propisa Vlade Crne Gore,usvojeni početkom ove godine, precizno definišu način prikupljanja naknade za podsticaj,visinu njenog iznosa,način preuzimanje električne energije povlašćenog proizvođača od strane snabdjevača,prenos sredstava prikupljenih od naknade i konačno isplatu sredstava za proizvedenu električnu energiju.U maju ove godine prvi put će ovaj mehanizam biti izložen provjeri kod prvog povlašćenog proizvođača Hidrenegije d.o.o. Berane.Svi budući investitori malih elektrana, treba da prije ulaska u izgradnju objekta, pažljivo procijene stanje i konfiguraciju mreže na koju bi trebalo da se priključi novoizgrađena jedinica.Dešava se da investitor zanemari ove detalje pa se kasnije suoči sa neplaniranim troškovima ili tehničkim ograničenjima za predaju proizvedene energije na postojeću infrastrukturu.Poznati su slučajevi da vlasnik elektrane nakon njenog završetka investira i izgrađuje energetsku mrežukako bi optimalno iskoristio svoje postrojenje.Novi problemi nastaju kada se završi neophodna infrastruktura a povlašćeni proizvođačnema licencu da upravlja mrežomi istu mora predati licenciranom energetskom subjektu itd.Da bi se izbjegle ove situacije i nepotrebni troškovi,potrebno je da investitori i koncesionari pažljivo i stručno razmotre,prije početka izgradnje elektrane, sve okolnosti vezane za priključenje budućeg objekta na mrežu,konsultuju se sa COTEE-om,Regulatornom agencijom,Ministarstvom za ekonomiju i EPCG.Pored pet pomenutih propisa Vlade Crne Gore budući graditelji moraju se upoznati i sa ,,Pravilnikomo bližim uslovima koje treba da ispunjava pravno lice za mjerenje i istraživanje potencijala obnovljivih izvora energije” kao i sa ,,Uredbom o načinu izdavanja,prenošenja i povlačenja garancija porijekla energije proizvedene iz obnovljivih izvora energije i visokoefikasne kogenercije”. Ovdje nijesu pobrojani svi propisi Vlade, niti dokumenta REGAGEN-a i COTEE-a, koja se odnose na podsticanje proizvodnje električne energije iz obnovljivih izvora energije,ali se sva ona mogu naći na njihovim zvaničnim internet adresama. SREDSTVA ZA PODSTICANJE PROIZVODNJE ELEKTRIČNE ENERGIJE IZ OBNOVLJIVIH IZVORA ENERGIJE TREBA PRIKUPLJATI KAO NAKNADU IZ CIJENESVIH ENERGENATA A NE SAMO OD PRODATOG kWh-a. Kako je u toku izrada novog Zakona o energetici trebalo bi preispitati da li je neophodno da se cjelokupan trošak, koji se odnosi na podsticanje proizvodnje električne energije od strane povlašćenih proizvođača,podmiruje kao naknada na cijenu potrošenog kWh. Strategija razvoja energetikeCrne Gore predviđa veće korišćenje obnovljivih izvora energije a takođe,i nacionalni cilj od 33% učešća u proizvodnji iz obnovljivih izvora energije u odnosu na finalnu porošnju energije do 2020.godineje preuzeta obaveza sa Ministarskog sastanka Energetske zajednice. U obrazloženju ,,Uredbe o naknadi za podsticanje prizvodnje električne energije iz obnovljivih izvora i kogeneracije kaže se da ,,pravni osnov za donošenje ove uredbe sadržan je u odredbi Člana 21.stav 5 Zakona o energetici kojom je propisano da Vlada utvrđuje način određivanja visine naknade za podsticanje proizvodnje električne energije iz obnovljivih izvora energije i kogeneracije”.U istom obrazloženju kasnije se navodi da ,,Strategija razvoja energetike Crne Gore do 2025. godine i Energetska politika Crne Gore do 2030. godine prepoznaju razvoj obnovljivih izvora energije kao jedan od glavnih prioriteta energetskog razvoja Crne Gore.” Bilo bi mnogoefikasnije i elegantnije, pa i pravednije,trošak za podsticanje proizvodnje električne energije od strane povlašćenih proizvođača podmirivati kao naknadu iz cijene svih energenata. Državna strategija razvoja energetike i ostvarenje nacionalnog cilja,na ovaj način bili bisveobuhvatniji a sami podsticaj proizvodnje električne energije od strane povlašćenih proizvođača efikasniji.Ukoliko ostane kao do sada, značilo bi da promet energentima,izuzimajući električnu energiju,ne utiče na ostvarenje strateških energetskih državnih ciljeva.Ili rečeno još preciznije i otvorenije, u borbi za povećanje proizvodnje energije iz obnovljivih izvora ne učestvuju direktni potrošači fosilnih goriva,što je pomalo i paradoks. Mnogo je logičnije da se auto-gorivo, plin namijenjen industriji i domaćinstvu kao i ostali energentiopterete naknadom za podsticanje proizvodnje električne energije iz obnovljivih izvora energije.Izmjenu Zakona o energetici u ovom dijelu,čl. 21. stav (1), treba uraditi znajući da će se uskoro pojaviti novi veći proizvođači iz obnovljivih izvora i da je mnogo prihvatljivije teret troška za podsticaj prenijeti i na ostale energente.U slučaju završetka samo vjetroelektrana na Krnovu, snage 72 MW,kao što je najavila Vlada Crne Gore,sa prosječnom planiranom godišnjom proizvodnjom od 216 000 MWh i garantovanom cijenom za vjetroelektrane od 96 €/MWh ,naknada za podsticanje proizvodnje električne energije iz obnovljivih izvora postalabi znatnoveća.Samo ovaj podatak trebalo bi da bude presudan za blagovremenu intervencijuu Zakonu o energetici, u dijelu koji određuje način prikupljanja sredstava za podsticanje proizvodnje električne energije iz obnovljivih izvora.Sa prosječnom mjesečnom proizvodnjom na Krnovu naknada za podsticaj bi bila uvećana sa sadašnje vrijednosti 0,00652 c€/kWh na 0,8294 c€/kWh t.j oko130 puta. Da bi se izbjegao ovako visok dodatak na cijenu kWh-a,predlažemo da se sadašnja formulacija sadržana u članu 21. stav(1)važećeg Zakona o energetici, preformuliše i da glasi: Kupci svih energenata dužni su da plaćaju naknadu za podsticanje proizvodnje električne energije iz obnovljivih izvora energije i kogeneracije kao dodatak na cijenu energenata. |
VESTI SRBIJA SVET Sajt EE postoji od 2006. godine, sa namerom da se sve informacije iz elektroenergetike, nadju na jednom mestu. Povezani vesti BALKAN :
5 Maj 2026 telegraf |
